wtorek, 29 stycznia 2013
Biuletyn Informacji Publicznej
Wersja archiwalna - Urząd Gminy Leoncin

      Co to jest?
Szukaj w tym dziale:

Piękne zakątki Gminy Leoncin

G ó r k i


Zamczysko. Są dwa Zamczyska: Stare i Nowe, oba położone na południowy wschód od Leoncina. Stare Zamczysko znajduje się na pograniczu pasa wydm i bagien. Jest to wczesnośredniowieczne Grodzisko refubialne, obronne z X-XI w. Jest ono najstarszym zachowanym śladem działalność człowieka. Rezerwat Zamczysko to cylindryczny kopiec dawnego ogródka, otoczony dwoma pasmami wałów i fos, wzmocnionymi dawniej drewnianymi ostrokołami. Z miejscem tym wiążę się kilka legend, m.in. o zamku królowej Bony i o ukrytych skarbach; poszukiwano je jeszcze po 1945 roku. Grodzisko obecnie porośnięte jest przez starodrzew lasu mieszanego, kilka dębów szypułkowych ma wyjątkowe rozmiary i ich wiek szacunkowy jest około 300 lat. Na wały grodziska wprowadzają drewniane galeryjki i schody, znajduje się tam mogiła nieznanego żołnierza Armii Krajowej (fot. 1). Całość obejmuje obszar ochrony ścisłej "Zamczysko" (5 ha).

Kilkaset metrów na północ od Starego leży Nowe Zamczysko. W czasie I wojny światowej Niemcy zbudowali tu wśród lasów tartak i połączyli go kolejką wąskotorową z Piaskami Królewskimi, gdzie była składnica drewna i punkt przeładunkowy. Obecnie na terenie starego tartaku mieści się strażnica przeciwpożarowa i ośrodek szkoleniowy przyszłych oficerów pożarnictwa z uczelni na warszawskim Żoliborzu.

Zamczyska można zwiedzić ścieżką turystyczną, odchodzącą ku południowi od węzła szlaków, w którym zbierają się: Główny Szlak Puszczański, Południowy Szlak Krawędziowy i Kampinoski Szlak Rowerowy. Grodziszcze Zamczysko jest ciekawym obiektem turystycznym, pozwalającym sięgnąć daleko w naszą historię, aż do czasów powstania państwa polskiego.

1. Mogiła Nieznanego Żołnierza Armii Krajowej zastrzelonego w 1944 r. przez własowców (po lewej)
2. Pomnik upamiętniający setki poległych i brutalnie zamordowanych mieszkańców okolicznych wiosek i całej Puszczy Kampinoskiej w czasie Powstania Styczniowego w 1863 r. wzniesiony w miejscu Sosny Powstańców (po prawej)


Sosna Powstańców. Pomnik przyrody i pomnik historii, znajdujący się w Górkach Kampinoskich. Sosna Powstańców 1863 r. rosła na skraju lasu na południu wsi, w miejscu zwanym Trzy Krzyże. Miała 350 cm obwodu w pierśnicy i 22 m wysokości. W roku 1984 w wieku ok. 170 lat drzewo runęło. Sosna jest ważnym pomnikiem historii; carscy kozacy wieszali na jej konarach niedobitków oddziału powstańczego mjr Walerego Remiszewskiego pułku "Dzieci Warszawy", który stoczył walkę pod Zaborowem Leśnym, i który po nieudanej próbie udzielenia pomocy w ucieczce Jarosława Dąbrowskiego z Cytadeli - został rozbity i zdziesiątkowany przez Rosjan w bitwie pod Budą Zaborowską. Rozproszoną po bitwach młodzież polską wyłapywali i mordowali Kozacy. Symbolem tych wydarzeń jest właśnie owa Sosna Powstańców w Górkach Kampinoskich.

Legenda głosiła, że zwieszające się ku ziemi konary tego drzewa trwale wygięły się pod ciężarem ciał młodych, przeważnie kilkunastoletnich powstańców. W roku 2001 umieszczono przy drzewie głaz-pomnik ku czci poległych (fot. 2), których śmierci była "pierwszym świadkiem sosna".

3. Miejsce, w którym do 1984 r. rosła Sosna Powstańców i jego otoczenie w Górkach Kampinoskich; obok po prawej (widoczny w głębi) kamienny ołtarz polowy i Trzy Krzyże

Kościół Parafialny w Górkach zbudowano w 1978 roku według projektu arch. Michała Sandowicza. Historia budowy to dramatyczne zmagania mieszkańców wsi z komunistyczną władzą, wielokrotne odmowy udzielenia zgody na budowę, najazdy oddziałów milicyjnych. W roku 1999 kościół spłonął, odbudowany został już po roku (fot. 4).

4. Nowozbudowany kościół w Górkach Kampinoskich


L e o n c i n


Kościół Parafialny p.w. św. Małgorzaty, neogotycki, z czerwonej cegły, wybudowany w latach 1881-1885 wg projektu Józefa Piusa Dziekońskiego (fot. 6). Na placyku prof. Romana Kobendzy, przed Kościołem, stoi skromny obelisk poświęcony poległym w obu wojnach światowych.

Kaplica cmentarna. Na wydmie w Leoncinie pośród mogił wznosi się foremna ośmioboczna, drewniana kaplica o zrębowej konstrukcji zbudowana w 1789 roku (fot. 5). Pierwotnie kaplica stała w Głusku, skąd na obecne miejsce została przeniesiona w 1881 r. Obok cmentarz z grobami polskich żołnierzy z 1939 roku. Kaplica zbudowana jako votum dziękczynienia za zwycięstwo Stanisława Czarneckiego nad Szwedami.

5. Kaplica cmentarna w Leoncinie 6. Kościół p.w. św. Małgorzaty w Leoncinie


W Leoncinie urodził się w 1904 roku Isaac Bashevis Singer, pisarz amerykański żydowskiego pochodzenia, laureat literackiej Nagrody Nobla z roku 1978.



S e c y m i n - N o w i n y


Kościół ewangelicko-augsburski p.w. Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Secyminie Nowym. Przy drodze wiodącej do rzeki stoi drewniany zbór luterański, zbudowany przez kolonistów, wyznawców kościoła ewangelicko-augsburskiego w 1923 roku, a obecnie służący parafii rzymsko-katolickiej (fot. 8). Jednoprzestrzenny, konstrukcji słupowo-ryglowej, z węgłami łączonymi w rybi ogon, ozdobnie oszalowany deskami. Dach dwuspadowy, krokwiowy, kryty blachą. Od wschodu wieżyczka dzwonnicy z dachem sześciopołaciowym, krytym gontem. Nad frontowymi drzwiami wejściowymi daszek snycerskiej roboty z bogato wycinanymi detalami.

Obiekt zbudowany został na planie prostokąta, od zachodu dostawiona zakrystia przykryta dachem trzyspadowym, od wschodu we wnętrzu wydzielona kruchta pomieszczeniami, nad którymi umieszczono schody wejściowe prowadzące na chór muzyczny, wsparty częściowo na ośmiobocznym słupach, częściowo na ścianach wydzielających kruchtę. Wnętrze kościoła przykryte jest pozorną kolebką. Wyposażenie pochodzi z czasu wybudowania kaplicy. Zbór ewangelicko-augsburski stanowi ważne świadectwo historii i kultury osadnictwa niemieckiego na tych terenach.

7. Kościół Narodzenia NMP i obraz Matki Bożej Radosnej Opiekunki Przyrody w Nowinach
8. Jedyny zachowany na Mazowszu drewniany zbór ewangelicko-augsburski w Secyminie Nowym


Kościół parafialny w Nowinach - Sanktuarium Matki Boskiej Radosnej Opiekunki Przyrody (fot. 7). Wewnątrz kościała obraz Matki Bożej koronowany w Roku Jubileuszowym 2000 przez prymasa kardynał Józefa Glempa. Dramatyczne są dzieje tego obrazu. Namalowany został przez nieznanego malarza za czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego i ofiarowany kościołowi w białoruskim Wołczynie - tym samym, w którym przez pewien czas spoczywały szczątki ostatniego polskiego monarchy. Ukazem cara Mikołaja II wołczyński kościół został zamieniony w cerkiew i wtedy obraz zaginął. W 1945 r. świątynia została zdewastowana przez sowieckie NKWD. Uratowany obraz przewieziono do Polski i umieszczono w kościele secymińskim, który został podniesiony do rangi Sanktuarium Maryjnego.

Flora i fauna Gminy Leoncin

Gmina Leoncin mieści się w bardzo pięknym miejscu przyrodniczym, umiejscowiona w Kotlinie Warszawskiej między obrzeżami Kampinoskiego Parku Narodowego a brzegami Wisły. Zachodnie wiatry znad Puszczy Kampinoskiej przynoszą tam świeże powietrze leśne.

Roślinność
Na rozległych, płaskich przestrzeniach rozsiadły się potężne łańcuchy wydm. To jedna z największych w Europie krain wydmowych. Wydmy i bagna to dwa podstawowe składniki krajobrazu. One nadają mu piękno i decydują o jego uroku. Najcenniejszym walorem tego terenu są kontrasty - przejawia się on w różnorodności szaty roślinnej.

Występuje tu 66 gatunków drzew i 57 gatunków krzewów, około 1250 gatunków roślin naczyniowych, z których aż 74 podlegają ochronie całkowitej, a 18 - ochronie częściowej, 20 gatunków mchów, 25 wątrobowców i 50 gatunków porostów.

Uroki tych zakątków poznał Andrzej Wajda przy realizacji filmów "Brzezina" i "Pan Tadeusz" (księga Grzybobranie).

9. Puszcza Kampinoska i żyjące tam rysie i łosie

Zwierzęta
Fauna występująca w gminie Leoncin jest zadziwiająco bogata. Ocenia się, że występuje tu kilkanaście tysięcy gatunków, mniej więcej połowa z występujących w Polsce. Bardzo interesująco przedstawia się świat ptaków. Jest pośród nich 156 gatunków lęgowych i około 50 gatunków zalatujących podczas przelotów.

O kilka kilometrów od Leoncina w pobliskiej Puszczy żyją na wolności potężne łosie, pracowite bobry i skryte rysie, w gąszczu przemykają dziki, kuny i jenoty, wielkie ptaki drapieżne budują swoje gniazda, a w rezerwatach przy Wiśle można obserwować czaple i kormorany. Pojawiły się orliki krzykliwe i coraz więcej jest żurawi, czarnych bocianów, derkaczy i wielu innych rzadkich gatunków ptaków. W roku 2000 począł budować gniazda bielik, nasz największy orzeł uwieczniony w godle narodowym. Na terenie gminy przy zakolach Wisły znajdują się największe skupiska rybne.
 
do góry wydrukuj

Piękne zakątki Gminy Leoncin

G ó r k i


Zamczysko. Są dwa Zamczyska: Stare i Nowe, oba położone na południowy wschód od Leoncina. Stare Zamczysko znajduje się na pograniczu pasa wydm i bagien. Jest to wczesnośredniowieczne Grodzisko refubialne, obronne z X-XI w. Jest ono najstarszym zachowanym śladem działalność człowieka. Rezerwat Zamczysko to cylindryczny kopiec dawnego ogródka, otoczony dwoma pasmami wałów i fos, wzmocnionymi dawniej drewnianymi ostrokołami. Z miejscem tym wiążę się kilka legend, m.in. o zamku królowej Bony i o ukrytych skarbach; poszukiwano je jeszcze po 1945 roku. Grodzisko obecnie porośnięte jest przez starodrzew lasu mieszanego, kilka dębów szypułkowych ma wyjątkowe rozmiary i ich wiek szacunkowy jest około 300 lat. Na wały grodziska wprowadzają drewniane galeryjki i schody, znajduje się tam mogiła nieznanego żołnierza Armii Krajowej (fot. 1). Całość obejmuje obszar ochrony ścisłej "Zamczysko" (5 ha).

Kilkaset metrów na północ od Starego leży Nowe Zamczysko. W czasie I wojny światowej Niemcy zbudowali tu wśród lasów tartak i połączyli go kolejką wąskotorową z Piaskami Królewskimi, gdzie była składnica drewna i punkt przeładunkowy. Obecnie na terenie starego tartaku mieści się strażnica przeciwpożarowa i ośrodek szkoleniowy przyszłych oficerów pożarnictwa z uczelni na warszawskim Żoliborzu.

Zamczyska można zwiedzić ścieżką turystyczną, odchodzącą ku południowi od węzła szlaków, w którym zbierają się: Główny Szlak Puszczański, Południowy Szlak Krawędziowy i Kampinoski Szlak Rowerowy. Grodziszcze Zamczysko jest ciekawym obiektem turystycznym, pozwalającym sięgnąć daleko w naszą historię, aż do czasów powstania państwa polskiego.

1. Mogiła Nieznanego Żołnierza Armii Krajowej zastrzelonego w 1944 r. przez własowców (po lewej)
2. Pomnik upamiętniający setki poległych i brutalnie zamordowanych mieszkańców okolicznych wiosek i całej Puszczy Kampinoskiej w czasie Powstania Styczniowego w 1863 r. wzniesiony w miejscu Sosny Powstańców (po prawej)


Sosna Powstańców. Pomnik przyrody i pomnik historii, znajdujący się w Górkach Kampinoskich. Sosna Powstańców 1863 r. rosła na skraju lasu na południu wsi, w miejscu zwanym Trzy Krzyże. Miała 350 cm obwodu w pierśnicy i 22 m wysokości. W roku 1984 w wieku ok. 170 lat drzewo runęło. Sosna jest ważnym pomnikiem historii; carscy kozacy wieszali na jej konarach niedobitków oddziału powstańczego mjr Walerego Remiszewskiego pułku "Dzieci Warszawy", który stoczył walkę pod Zaborowem Leśnym, i który po nieudanej próbie udzielenia pomocy w ucieczce Jarosława Dąbrowskiego z Cytadeli - został rozbity i zdziesiątkowany przez Rosjan w bitwie pod Budą Zaborowską. Rozproszoną po bitwach młodzież polską wyłapywali i mordowali Kozacy. Symbolem tych wydarzeń jest właśnie owa Sosna Powstańców w Górkach Kampinoskich.

Legenda głosiła, że zwieszające się ku ziemi konary tego drzewa trwale wygięły się pod ciężarem ciał młodych, przeważnie kilkunastoletnich powstańców. W roku 2001 umieszczono przy drzewie głaz-pomnik ku czci poległych (fot. 2), których śmierci była "pierwszym świadkiem sosna".

3. Miejsce, w którym do 1984 r. rosła Sosna Powstańców i jego otoczenie w Górkach Kampinoskich; obok po prawej (widoczny w głębi) kamienny ołtarz polowy i Trzy Krzyże

Kościół Parafialny w Górkach zbudowano w 1978 roku według projektu arch. Michała Sandowicza. Historia budowy to dramatyczne zmagania mieszkańców wsi z komunistyczną władzą, wielokrotne odmowy udzielenia zgody na budowę, najazdy oddziałów milicyjnych. W roku 1999 kościół spłonął, odbudowany został już po roku (fot. 4).

4. Nowozbudowany kościół w Górkach Kampinoskich


L e o n c i n


Kościół Parafialny p.w. św. Małgorzaty, neogotycki, z czerwonej cegły, wybudowany w latach 1881-1885 wg projektu Józefa Piusa Dziekońskiego (fot. 6). Na placyku prof. Romana Kobendzy, przed Kościołem, stoi skromny obelisk poświęcony poległym w obu wojnach światowych.

Kaplica cmentarna. Na wydmie w Leoncinie pośród mogił wznosi się foremna ośmioboczna, drewniana kaplica o zrębowej konstrukcji zbudowana w 1789 roku (fot. 5). Pierwotnie kaplica stała w Głusku, skąd na obecne miejsce została przeniesiona w 1881 r. Obok cmentarz z grobami polskich żołnierzy z 1939 roku. Kaplica zbudowana jako votum dziękczynienia za zwycięstwo Stanisława Czarneckiego nad Szwedami.

5. Kaplica cmentarna w Leoncinie 6. Kościół p.w. św. Małgorzaty w Leoncinie


W Leoncinie urodził się w 1904 roku Isaac Bashevis Singer, pisarz amerykański żydowskiego pochodzenia, laureat literackiej Nagrody Nobla z roku 1978.



S e c y m i n - N o w i n y


Kościół ewangelicko-augsburski p.w. Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Secyminie Nowym. Przy drodze wiodącej do rzeki stoi drewniany zbór luterański, zbudowany przez kolonistów, wyznawców kościoła ewangelicko-augsburskiego w 1923 roku, a obecnie służący parafii rzymsko-katolickiej (fot. 8). Jednoprzestrzenny, konstrukcji słupowo-ryglowej, z węgłami łączonymi w rybi ogon, ozdobnie oszalowany deskami. Dach dwuspadowy, krokwiowy, kryty blachą. Od wschodu wieżyczka dzwonnicy z dachem sześciopołaciowym, krytym gontem. Nad frontowymi drzwiami wejściowymi daszek snycerskiej roboty z bogato wycinanymi detalami.

Obiekt zbudowany został na planie prostokąta, od zachodu dostawiona zakrystia przykryta dachem trzyspadowym, od wschodu we wnętrzu wydzielona kruchta pomieszczeniami, nad którymi umieszczono schody wejściowe prowadzące na chór muzyczny, wsparty częściowo na ośmiobocznym słupach, częściowo na ścianach wydzielających kruchtę. Wnętrze kościoła przykryte jest pozorną kolebką. Wyposażenie pochodzi z czasu wybudowania kaplicy. Zbór ewangelicko-augsburski stanowi ważne świadectwo historii i kultury osadnictwa niemieckiego na tych terenach.

7. Kościół Narodzenia NMP i obraz Matki Bożej Radosnej Opiekunki Przyrody w Nowinach
8. Jedyny zachowany na Mazowszu drewniany zbór ewangelicko-augsburski w Secyminie Nowym


Kościół parafialny w Nowinach - Sanktuarium Matki Boskiej Radosnej Opiekunki Przyrody (fot. 7). Wewnątrz kościała obraz Matki Bożej koronowany w Roku Jubileuszowym 2000 przez prymasa kardynał Józefa Glempa. Dramatyczne są dzieje tego obrazu. Namalowany został przez nieznanego malarza za czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego i ofiarowany kościołowi w białoruskim Wołczynie - tym samym, w którym przez pewien czas spoczywały szczątki ostatniego polskiego monarchy. Ukazem cara Mikołaja II wołczyński kościół został zamieniony w cerkiew i wtedy obraz zaginął. W 1945 r. świątynia została zdewastowana przez sowieckie NKWD. Uratowany obraz przewieziono do Polski i umieszczono w kościele secymińskim, który został podniesiony do rangi Sanktuarium Maryjnego.

Flora i fauna Gminy Leoncin

Gmina Leoncin mieści się w bardzo pięknym miejscu przyrodniczym, umiejscowiona w Kotlinie Warszawskiej między obrzeżami Kampinoskiego Parku Narodowego a brzegami Wisły. Zachodnie wiatry znad Puszczy Kampinoskiej przynoszą tam świeże powietrze leśne.

Roślinność
Na rozległych, płaskich przestrzeniach rozsiadły się potężne łańcuchy wydm. To jedna z największych w Europie krain wydmowych. Wydmy i bagna to dwa podstawowe składniki krajobrazu. One nadają mu piękno i decydują o jego uroku. Najcenniejszym walorem tego terenu są kontrasty - przejawia się on w różnorodności szaty roślinnej.

Występuje tu 66 gatunków drzew i 57 gatunków krzewów, około 1250 gatunków roślin naczyniowych, z których aż 74 podlegają ochronie całkowitej, a 18 - ochronie częściowej, 20 gatunków mchów, 25 wątrobowców i 50 gatunków porostów.

Uroki tych zakątków poznał Andrzej Wajda przy realizacji filmów "Brzezina" i "Pan Tadeusz" (księga Grzybobranie).

9. Puszcza Kampinoska i żyjące tam rysie i łosie

Zwierzęta
Fauna występująca w gminie Leoncin jest zadziwiająco bogata. Ocenia się, że występuje tu kilkanaście tysięcy gatunków, mniej więcej połowa z występujących w Polsce. Bardzo interesująco przedstawia się świat ptaków. Jest pośród nich 156 gatunków lęgowych i około 50 gatunków zalatujących podczas przelotów.

O kilka kilometrów od Leoncina w pobliskiej Puszczy żyją na wolności potężne łosie, pracowite bobry i skryte rysie, w gąszczu przemykają dziki, kuny i jenoty, wielkie ptaki drapieżne budują swoje gniazda, a w rezerwatach przy Wiśle można obserwować czaple i kormorany. Pojawiły się orliki krzykliwe i coraz więcej jest żurawi, czarnych bocianów, derkaczy i wielu innych rzadkich gatunków ptaków. W roku 2000 począł budować gniazda bielik, nasz największy orzeł uwieczniony w godle narodowym. Na terenie gminy przy zakolach Wisły znajdują się największe skupiska rybne.
 
do góry wydrukuj